een droeve bedoening

Vorige week schreef ik over het doorgeslagen liberalisme en hoe de basis van het probleem in een pessimistisch mensbeeld ligt. Vandaag ga ik nog even door, want inmiddels heb ik allerlei nieuwe problemen ontdekt. In het tv-programma Over de streep bijvoorbeeld. 

Het was een vriendin die erover begon, we zaten met een groep op een terras. Binnen een mum van tijd was iedereen het erover eens – Over de streep was prachtige televisie. Hoe die scholieren hun kwetsbaarheid toonden, hoe ze elkaar steunden, thuis op de bank hield niemand het droog. Hier werd nou echt een positief mensbeeld uitgedragen, vonden ze. Dat wilde ik toch?

De kernzin in Over de streep is: ‘Als je me echt zou kennen, dan zou je weten dat…’, waarna altijd iets ellendigs volgt. ‘Dat ik anorexia heb’, ‘dat mijn vader alcoholist is’, enzovoort, enzovoort. Er wordt veel geknuffeld en gehuild en uiteindelijk moet iedereen zijn liefde voor elkaar tonen met een soort gangstergebaar.

Ik schreeuwde het dus uit op dat terras: ‘Fouter dan dit wordt het niet!’

Alsof mensen alleen te definiëren zijn aan de hand van hun problemen. Alsof onze ellende vertelt wie we werkelijk zijn. En alsof je pas liefde verdient als je lijdt. Dat is geen positief, maar een depressief mensbeeld.

En het erge is – die depressie loert overal. In films (waarom gaan Nederlandse arthouse-films altijd over huilende vrouwen?), in muziek (‘Het is een droevige bedoening’ kopte deze krant – liedjes uit de top-40 zijn steeds somberder) en sowieso in alles op tv (gewone mensen komen alleen in beeld met een probleem).

Ik weet nog niet precies hoe, maar het is duidelijk dat de twee met elkaar verbonden zijn – het liberale mensbeeld van een egocentrisch wezen dat altijd uit is op eigen gewin en al die zwaarte en depressiviteit. Ze horen bij elkaar. Wat overblijft is het idee dat iedereen gevangen zit in een narcistische bubbel van pijn. En dat werkt weer als een self-fulfilling prophecy. Alleen navelstaarderig lijden maakt je nog menselijk.

Vandaar ook de spectaculaire toename in het medicijngebruik voor zogenaamde ziektes als ADHD. Maar dat is iets voor een volgende column.

2 Comments

  1. Paul

    Wel goed gezien van je.
    Ik zie het meer in de diepte,dat geprobeerd wordt onvevredigde behoeftes uit de vroege kindertijd symbolisch alsnog te bevredigenen,wat dus niet meer kan.
    `narcistische bubbel van pijn´.??
    Ik zou ´prisoners of pain´eens lezen.

    Groet,Paul

  2. Boris

    een oude TV wijsheid zegt: “mensen willen televisie zien over mensen met wie het slechter gaat dan met hunzelf”…

    Dat soort TV is het hekje waar je veilig tegenaan leunt als je over de rand van de afgrond kijkt…

Geef een reactie